Plakplaatjes oftewel projecteren!

Hoewel niemand de waarheid kent meent toch menigeen dè waarheid te kennen. De één zwaait met de bijbel of de koran; een volgende zwaait met zijn levenservaring en weer een ander komt met allerlei wetenschappelijke verklaringen. De ene persoon hecht grote waarde aan intuïtie en het gevoelsleven en neemt dat als uitgangspunt voor waarheidsvinding en de ander kan niet zonder bronnen die hem het bewijs leveren over wat waar is. Ieder mens destilleert zijn eigen waarheid. Niets mis mee zolang je jezelf met wat voor jou waar is, niet in de weg zit en/of aan het projecteren slaat.

Vastgeroeste overtuigingen willen nog wel eens een bron zijn voor het creëren van blinde vlekken. En blinde vlekken willen nog wel eens zorgen voor vastgeroeste overtuigingen. Ook daar is niets mis mee, mits je dat alles niet op een ander zijn/haar schouder neerlegt.

Overdracht -Freud en Jung-

Overdracht is een begrip dat bedacht is door Freud, de grondlegger van de psychoanalyse. De psychoanalyse gaat ervan uit dat de persoonlijkheid is opgebouwd uit het Id, het Superego en het Ego. Het Id is het kind in de persoon en het Superego heeft te maken met hoe het hoort, normen, waarden en geweten. Het Ego, als bemiddelaar tussen Id en Superego is het meest bewuste, rationele onderdeel van de persoonlijkheid. Bij overdracht bemiddelt dat Ego niet voldoende maar worden vanuit het Id gevoelens geprojecteerd op een ander die objectief gezien niet bij de ander en/of die situatie horen.       Jung heeft voortgeborduurd op het werk van Freud. Freud koppelde het onderbewuste aan met name vitale en seksuele impulsen voortkomend uit weggestopte impulsen uit de vroege jeugd. Jung breidde dit uit en zag in het ‘onbewuste’, een met het menselijk lichaam te vergelijken basisstructuur die mensen gemeen hebben, en waarin veel grondpatronen voor menselijk gedrag vast liggen.

Transactionele analyse -Berne-

De transactionele analyse hanteert ook een driedeling in de persoonlijk-heid. Berne onderscheid 3 manieren van zijn: de ouder, het kind en de volwassene. Mensen reageren op elkaar vanuit één van deze drie zijnswijzes die Eric Berne transacties noemt.

De ouder heeft twee componenten: de zorgzame of voedende ouder (VO) en de kritische of opvoedende ouder (KO). Het kind wordt gevormd door het aangepaste kind (AK), het opstandige kind (OK) en het vrije kind (VK).           De volwassene (V) is niet verdeeld en verwerkt gegevens, bemiddelt tussen ouder en kind en maakt objectieve keuzes. Het kind van Berne kun je gelijk stellen aan het Id, de volwassene aan het Ego en de ouder is gelijkwaardig aan het Superego.

Verrassing

Wanneer je zelf aardig geheeld bent en niet (meer) vanuit pijn uithaalt of projecteert kun je behoorlijk verrast worden wanneer je bijvoorbeeld vanuit je vrije kind reageert en de ander vanuit zijn kritische ouder. Of je volwassen ik wordt overdonderd, door het opstandige kind van de ander.                          Allerlei ‘kruisbestuivingen’ zijn mogelijk. Over de kruis-bestuivingen’ binnen één mens, wil ik het nu niet hebben.

images

Plakplaatjes plakken

Projecties komen voort uit je individuele geschiedenis, socialisatie en beeldvorming vanuit de media. Ze kunnen zowel negatief als positief gekleurd zijn en mensen zowel bekrachtigen als kwetsen. Ze kunnen gericht zijn op een ander maar ook jezelf; de zogenoemde counter projecties. Iemand die als kind mishandelt is, zal eerder het kind dat ook mishandelt wordt herkennen, maar kan ook doorschieten en denken dat elke huilbaby, afgeranseld wordt. Een man die verlaten is door zijn moeder kan in elke vrouw een liefdeloos mens zien. Een persoon die ooit een hele leuke leraar had die pijp rookte zal al snel positieve gevoelens ervaren bij een pijp rokende man. Een vrouw die als kind vreselijk gepest is kan zomaar in een relatie terecht komen waarin ze zich totaal niet gehoord voelt en mogelijk zelfs mishandeld wordt. -deze vorm van projectie; counter-projectie zal ik in een ander blog behandelen.- Ben je nogal onzeker, dan kan een eenvoudige vraag je de indruk geven dat de ander je dom vindt. En Arne Jansen vond het zo nodig om zijn projectie met roodharigen om te zetten in een lied dat de bleke gezichtjes van mij en mijn zussen regelmatig tot tomaatjes toverde. Dat laatste is nog grappig; absoluut niet grappig vind ik de beeldvorming en stigmatisering van allerlei groepen mensen.

Anders

Wanneer je afwijkt van de massa heb je meer te maken met allerlei projecties die ontstaan zijn door socialisatie en beeldvorming. Een islamitische vrouw die gekozen heeft voor het dragen van een hoofddoek, wordt onder de duim gehouden; binnen relaties tussen mensen van hetzelfde geslacht is er een mannetje en een vrouwtje en als je geloofd is er wel een stigmatiserend plaatje dat je niet nadenkt. Over de projecties die bijvoorbeeld hoogbegaafden en mensen met een autistische stoornis ten deel vallen zal ik het maar niet hebben.

Projecteren

Je kunt lekker door blijven projecteren en niet stil staan bij wat het met de ander en jezelf doet. Je kunt ondanks je steeds weer communicatieproblemen hebt, blijven wijzen naar de ander. Je kunt ook al knaagt er iets stevig aan je algehele welbevinden, het lekker laten zoals het is. Mijn inziens niet slim.      Doe je zelf en een ieder om je heen een plezier en verdiep je in eens in (counter) projecties, neem je projecties eens onder de loep en ga eens kijken naar de transacties die plaats vinden. En mocht je al zo ver zijn dat je niet (zo vaak) projecteert, maar je krijgt wel regelmatig te maken met projecties van anderen: erger je niet. Dat heeft weinig zin want de ander heeft gewoon (nog) niet in de gaten wat hij/zij aan het doen is. Het enige wat je kunt doen is je uitspreken.

Wilma van Galen

Comment ( 1 )

  1. ReplyHannah

    Eindelijk eens duidelijk uitgelegd wat counterprojectie is. Dank je wel.

Leave a reply

Your email address will not be published.

You may use these HTML tags and attributes:

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

error: Content is protected !!