Ondermijnen

Ondermijnen is een werkwoord; het geeft een daad, een beweging aan en derhalve ook tijd. Het kan nu plaats vinden, gebeurd zijn of nog gaan komen. Haal het woord uit elkaar, haal adem tussen ‘onder’ en ‘mijnen’ en je krijgt een beeld. ‘Groepsvorming en macht’, of zoals ook vaak genoeg gebeurt; een individu die zich zo opstelt dat hij/zij met haar opstelling de ander ondermijnt. Minder ingewikkeld gezegd: “Ik / wij wil(len) dat je onder mij komt”. “Mijn gevoelens en gedachten zijn belangrijker, dan wat jij voelt en denkt”.

Socialisatie is het proces waarbij een mens, bewust en onbewust, de waarden, normen en andere cultuurkenmerken van de groep mensen waarbinnen hij/zij leeft, krijgt aangeleerd. In de regel is de puberteit de periode waarin je je eerste vraagtekens gaat zetten, bij de manier waarop je gesocialiseerd bent.     ‘In de regel’, aangezien menig (hoog)begaafd kind, van alles al onder de loep neemt, ruim voordat de ‘eerste haren’ verschijnen. Socialisatie als leerproces blijft een rol in het leven spelen door de invloeden vanuit familie, vriendenkring, werkkring, media en andere groep(en) waarin een mens verkeerd.

-Ans Markus-

-Ans Markus-

Soms neemt ‘socialisatie’ ongezonde vormen aan. En dan heb ik het niet over, dat je socialisatieproces weinig aansluit bij wie je wezenlijk bent zoals ik in ‘Socialisatie en hoogbegaafdheid’ heb verwoord. Emotionele chantage, indoctrinatie, propaganda, pesten, negeren, seksueel misbruik en mishandeling kun je evengoed scharen onder socialisatie, omdat het je eveneens vormt als mens. Niet op een gezonde wijze want het mis-vormt of ver-vormt je. Er is geen ruimte voor ontwikkelen in je eigen tempo, geen plek voor je eigen gevoelens en gedachten en evenmin heb je vrijheid van handelen.

Uit onderzoek door onder meer het Trimbosinstituut blijkt dat mensen die als kind enige vorm van mishandeling meegemaakt hebben, grotere kans hebben op emotionele en psychische problemen en ze vaker, de oorzaken van wat er in hun leven gebeurt, buiten zichzelf leggen. Hun ‘cirkel van invloed’ is kleiner.     In plaats van ruimte, wordt een bepaalde boodschap met woorden en/of daden door je strot geduwd, totdat je ook zelf geen zicht (meer) hebt op dat wat er gebeurd, je geen goed doet. Bij voorkeur worden, waarheid en leugen vermengd en bedekt met ‘de mantel der liefde’. Juist omdat socialisatie ook in negatieve vorm, zo’n sluipend proces is, duurt het in de regel wel enige tijd voordat je beseft dat er iets niet klopt. En nog meer tijd, voordat alle mechanieken die je in jezelf hebt ontwikkeld onder ogen hebt kunnen nemen, en ze (mogelijk) hebt kunnen veranderen.

Mensen die (proberen) jou hun wil op (te) leggen hebben vaak een laag zelfbeeld en ze willen hoe dan ook voorkomen dat je voor hun gevoel, boven ze komt te staan. Onder-mij(n)! Ze willen de touwtjes in handen houden en alleen al een andere mening, geeft ze het gevoel de controle te verliezen.                   En in het verlengde daarvan; ‘ze zijn bang om iets of iemand te verliezen’.       Ze beschuldigen hun ‘slachtoffer’ vaak van egoïsme, gevoelloosheid en egocentrisch gedrag maar zijn niet in staat om die facetten in zichzelf te herkennen.

Je zou verwachten dat (hoog)begaafden wel zo slim zijn om niet het slachtoffer te worden van machtsmisbruik door een individu en/of door een groep maar aangezien hoogbegaafden nog wel eens een laag zelfbeeld hebben, is de kans om de dupe te worden niet minder groot. Een mens die emotioneel stevig staat en een realistisch zelfbeeld heeft ontwikkeld zal eerder doorhebben wanneer er ‘spelletjes’ gespeeld worden. Maar dan nog; een mens die regelmatig of zelfs dag in, dag uit met een vorm van ondermijning te maken krijgt en van origine stevig staat, heeft ook kans zichzelf kwijt te raken. En voor iemand die vanaf jonge leeftijd één bepaalde boodschap aangereikt krijgt, is deze boodschap ‘waarheid’.

Co-dependency lijkt in dit geheel een verhaal apart. Een persoon die hier last van heeft, is emotioneel afhankelijk van een ander en doet er alles aan om de relatie met die ander in stand te houden. De één (of beiden) heeft (hebben) een probleem en de ander gaat er in mee door het te ontkennen in woord en daad. Het is in feite een verslaving aan, ‘zorgen voor de ander’ en het komt vooral vooral voor bij mensen die in hun jeugd te maken hebben gehad met verwaarlozing, mishandeling of misbruik.

Over de verschillende vormen van ‘ondermijning’ is op internet veel informatie te vinden. Welke vormen zijn er, hoe kan je het herkennen, hoe kan je handelen als je slachtoffer bent maar ook; wat kun je doen als je ziet dat iemand stelselmatig ondermijnd wordt of zichzelf stelselmatig ondermijnd en gewoon ‘niet’, voor de eigen behoeften opkomt.

Dans in je eigen levensritme en heb het lef om nee te zeggen; een halt toe te roepen aan saboterend gedrag van jezelf en/of de ander. 

Cracking creativity

Wilma van Galen

Leave a reply

Your email address will not be published.

You may use these HTML tags and attributes:

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

error: Content is protected !!